W Grabiu odkryto jedno z najstarszych na Niżu Polski osiedli ludności rolniczo-hodowlanej przedstawicieli tzw. kultury ceramiki wstęgowej rytej (ok. 5400r. przed Chrystusem). Obecny kościół został zbudowany na początku XIV w; wcześniej istniał zapewne drewniany. Grabie wraz z Opokami, Opoczkami, Wilkostowem należały do Księstwa, a następnie województwa brzeskokujawskiego.

W 1309 roku, rok po tzw. „rzezi gdańskiej” (zajęcie przez Krzyżaków Pomorza wraz z Gdańskiem), Władysław Łokietek prowadził w Grabiu negocjacje z Zakonem dotyczące zwrotu Pomorza. W czasie Wielkiej Wojny (1409-1411) w pobliżu Grabia miały miejsce działania zabezpieczające wyprawę grunwaldzką. 24 czerwca 1410 r. wojska polskie zajęły będące wówczas w posiadaniu Krzyżaków Murzynno. W kwietniu 1414 r. polska delegacja na czele z arcybiskupem gnieźnieńskim Mikołajem Trąbą (sekretarzem stanu króla Władysława Jagiełły), toczyła negocjacje z przedstawicielami Wielkiego Mistrza Zakonu.

W Grabiu okresowo działała szkoła parafialna (1639-42). Szkołę powszechną założono w 1818 roku, która funkcjonowała z przerwami w okresie wojen światowych do lat 70– tych XX w. W 1782 r. część wsi wydzierżawiono siedmiu Holendrom (stąd nazwa Grabie Holenderskie). W okresie międzywojennym i po II Wojnie Światowej siostry elżbietanki prowadziły Zakład Opiekuńczy dla dzieci sierot. Pierwsze 70 dzieci było sierotami z wojny z 1920r. W okresie późniejszym i współcześnie zakład funkcjonuje jako Dom Pomocy Społecznej dla Dzieci z głębokim upośledzeniem. Z Grabia wywodzi się nazwisko i rodzina Grabskich herbu Pomian, jedna z kilku rodzin o nazwisku Grabski.

Miejscowość liczy 268 mieszkańców (dane z dnia 24.11.2015 r.)


CIEKAWOSTKI:
- w okresie międzywojennym w Grabiu działały 2 szkoły powszechne, tzw. wiejska – dwuklasowa kierowana przez Czesława Zielińskiego oraz w Zakładzie Opiekuńczym prowadzonym przez siostry elżbietanki. W latach 1936-39 druga ze szkół miała 7 oddziałów. Uczęszczało do niej ponad 300 uczniów,
- do 1946 do parafii Grabie należała kapliczka leśna tzw. pustelnia lub kapliczka Napoleona, która obecnie znajduje się w skansenie koło Gniezna,
- z Grabskich herbu Pomian pochodził m.in. Władysław Grabski premier w II Rzeczypospolitej, twórca reformy walutowej,
- jeszcze pod koniec XIX w. Grabie miały powierzchnię blisko 5 tys. ha, zajmując znaczną część dzisiejszego poligonu wojskowego.


WARTO ZOBACZYĆ:
- kościół pw. św. Wacława, pierwotnie gotycki, rozbudowany w 1930 r., wyposażenie wnętrza kościoła pochodzi w większości z baroku,
- pałac w Grabiu, w XIX w należący do Michała Hieronima Sumińskiego herbu Leszczyc (1829-1898) - obecnie Dom Pomocy Społecznej,
- historyczne nagrobki na cmentarzu rzymskokatolickim z II poł. XIX w.

© 2015 Gmina Aleksandrów Kujawski

Realizacja: IDcom-web.pl

logo Ministerstwa Administracji i Cyfryzacji

Informacja o dofinansowaniu Ministerstwa Administracji i Cyfryzacji

Projekt "Gmina Aleksandrów Kujawski przyjazna (nie)pełnosprawnym mieszkańcom" współfinansowany przez Ministerstwo Administracji i Cyfryzacji w ramach konkursu: Dofinansowanie budowy lub dostosowania stron internetowych podmiotów realizujących zadania publiczne do potrzeb osób niepełnosprawnych.